Ο Δήμος στις συνθήκες έκτακτης ανάγκης

Άρθρο του Στέφανου Πουλημένου

(Η Κέρκυρα Σήμερα - 21.11.2012)

Η προχθεσινή κατεπείγουσα συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου με θέματα τη διαθεσιμότητα δημοτικών υπαλλήλων και τη διαρκή συρρίκνωση των πόρων που διατίθενται από το κράτος στην αυτοδιοίκηση, εξελίχθηκε όπως μπορούσε κανείς άνετα να προβλέψει.

Για το πρώτο θέμα, αν και η υπόθεση προς το παρόν δεν αφορά το Δήμο Κέρκυρας, όπως δήλωσε ο, επί των Οικονομικών, αντιδήμαρχος, οι τοποθετήσεις απ' όλες τις πλευρές, ήταν κατά της διαθεσιμότητας και των απολύσεων οποιουδήποτε δημοτικού υπαλλήλου. Με τούτο ως κοινό παρονομαστή, έγιναν διάφορες προσεγγίσεις, παρόμοιες μ' αυτές που διατυπώνονται αυτές τις μέρες στα κεντρικά μέσα ενημέρωσης.

Θα σταθώ όμως στο δεύτερο θέμα, που αφορά τα οικονομικά του Δήμου και τον κίνδυνο ολοσχερούς κατάρρευσής του, αν συνεχιστεί η μη απόδοση των θεσμοθετημένων Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων.

Επ' αυτού μπορεί κανείς να παρατηρήσει τα εξής:

1. Είναι αλήθεια ότι οι περικοπές που έχουν γίνει τα τελευταία τρία χρόνια στην χρηματοδότηση της αυτοδιοίκησης, είναι τεράστιες και πρωτόγνωρες. Οι περικοπές αυτές έχουν οδηγήσει σε αναστολή κάθε επενδυτικής δραστηριότητας των ΟΤΑ και έχουν απονευρώσει τη λειτουργία τους. 

2. Είναι αλήθεια ακόμη ότι πολλοί  - ίσως οι περισσότεροι - Δήμοι δεν μπορούν ν' ανταποκριθούν πλέον σε βασικές προς τους πολίτες τους υποχρεώσεις, αναστέλλοντας τη λειτουργία δομών μεγάλης κοινωνικής σημασίας.

3. Είναι αλήθεια τέλος, αυτό που δηλώνει συχνά και ο Δήμαρχος της Κέρκυρας, ότι δηλαδή, η συνέχιση αυτού του ρυθμού στην παρακράτηση των ΚΑΠ και της ΣΑΤΑ, οδηγεί το Δήμο μας σε πλήρη κατάρρευση με ό,τι αυτή συνεπάγεται...

Οφείλουμε ωστόσο να δούμε και μερικές ακόμη πτυχές της υπόθεσης που σπάνια αναφέρονται, καθώς η ανίχνευση και υπενθύμισή τους είναι νομίζω χρήσιμες όχι μόνο για όσους θέλουν να σφαιρική αντίληψη των πραγμάτων, αλλά κυρίως για το πρακτέον στο Δήμο, που δεν είναι θέμα μόνο της δημοτικής αρχής αλλά όλων μας.

Η πρώτη πτυχή που σπάνια ομολογείται είναι ότι η περικοπή των πιστώσεων δεν αφορά μόνο το Δήμο μας ή μόνο την αυτοδιοίκηση, αλλά ολόκληρο το φάσμα των δομών του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Είναι γνωστό ότι αντίστοιχες παρατηρήσεις και διαπιστώσεις γίνονται σε ακόμη δραματικότερους τόνους, για τους τομείς της υγείας, της πρόνοιας, της παιδείας, του αθλητισμού, του πολιτισμού, των δημοσίων επενδύσεων και κάθε άλλης δραστηριότητας που ασκείται με χρηματοδότηση του Δημοσίου. Αρκεί να θυμίσω ότι μόλις προχθές ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Στέφανος Σαμοίλης, αναφερόμενος στην κατάσταση που επικρατεί στο Γενικό Νοσοκομείο της Κέρκυρας, δήλωσε ότι εξ' αιτίας της υποχρηματοδότησης, το ίδρυμα βρίσκεται "εκτός ορίων ασφαλούς λειτουργίας". Την ίδια ώρα οι αθλητικοί φορείς του νησιού σε επιστολή τους προς τον αρμόδιο υφυπουργό, διεκτραγωδούν την κατάσταση που επικρατεί στο Εθνικό Αθλητικό Κέντρο Κέρκυρας. 

Πλήθος ανάλογων δηλώσεων μπορεί να βρει κανείς καθημερινά στο διαδίκτυο, για κάθε υπηρεσία του Δημοσίου και το γεγονός αυτό αβίαστα μαρτυρά την τραγική κατάσταση, στην οποία βρίσκεται συνολικά η χώρα.

Θα μπορούσε - διερωτώμαι - μ' αυτά τα δεδομένα σε εθνική κλίμακα, η αυτοδιοίκηση, ή ο Δήμος μας ν΄ αποτελεί εξαίρεση; Η απάντηση προβάλλει αυτονόητη.

Και έρχομαι τώρα στη δεύτερη πτυχή που είναι συνάρτηση της πρώτης. ΄Ετσι έχοντας τα πράγματα, όπως, δηλαδή, όλες οι πλευρές διαπιστώνουν, τι κάνουμε; Εξαντλούμε τη δράση μας σε διαπιστώσεις, σε καταγγελίες και ψηφίσματα που ελάχιστα έως τίποτε επί της ουσίας αποδίδουν, ή έχουμε κάποια περιθώρια ενεργειών που θα επιτρέψουν στο Δήμο να επιβιώσει, στις συνθήκες κατάστασης έκτακτης ανάγκης, οι οποίες αναντίρρητα έχουν διαμορφωθεί;

Μ' άλλα λόγια, σηκώνουμε τα χέρια ψηλά; Δηλώνουμε αδυναμία και παραίτηση ή το παλεύουμε, ζητώντας την κατανόηση και τη βοήθεια όλων; Όχι γενικά και αόριστα αλλά, παίρνοντας συγκεκριμένα μέτρα περιορισμού κάποιων λίγων ακόμη ελαστικών δαπανών, είσπραξης ανείσπρακτων τελών, με ανάληψη μερικών ακόμη πρωτοβουλιών προς την ίδια κατεύθυνση, για κατεπείγουσες ενέργειες που πρέπει άμεσα, χωρίς χρονοτριβή, καλά να μελετηθούν και συμφωνηθούν.

Μήπως δηλαδή, είναι τώρα η στιγμή, γι' αυτό που έχει κατ' επανάληψη προταθεί, με στόχο την αποτροπή της πλήρους κατάρρευσης, η οποία δείχνει να είναι προ των πυλών; 

Εννοώ βεβαίως, την εκπόνηση ενός εσωτερικού μνημονίου ενεργειών του Δήμου, ή όπως αλλιώς θα λέγεται, για τη διάσωσή του στις συνθήκες έκτακτης ανάγκης, χωρίς ωστόσο να παραιτηθεί κανείς του αγώνα και της διεκδίκησης αυτών που δικαιούται η αυτοδιοίκηση από το κράτος.